تغذیه و سلامت کلیه ها ؛ مواد غذایی مفید و مضر برای کلیه 

koliy - تغذیه و سلامت کلیه ها ؛ مواد غذایی مفید و مضر برای کلیه 

تغذیه و سلامت کلیه ها؛ مواد غذایی مفید و مضر برای کلیه

کلیه یکی از اندام‌های درونی بدن انسان است که وجود آن برای سلامت بدن ضروری است. یکی از اصلی‌ترین وظایف کلیه دفع مواد زاید تولید شده بر اثر متابولیسم و مواد خوراکی مصرف شده می‌باشد.

کنترل حجم و ترکیبات مایعات بدن نیز از دیگر کارکردهای کلیه‌هاست. این اندام باارزش با دفع مواد ناخواسته از طریق ادرار، بدن را پاکسازی می‌کند و مواد مورد نیاز و ارزشمند را در خون نگه می‌دارد. از دیگر فعالیت‌های کلیه می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

rinones - تغذیه و سلامت کلیه ها ؛ مواد غذایی مفید و مضر برای کلیه 

– تنظیم تعادل آب و الکترولیت‌ها

– تنظیم فشار شریانی

– تنظیم تعادل اسید و باز

– تنظیم گلبول‌های قرمز خون

– ساخت گلوکز

کارهایی که برای کلیه ضرر دارد و به آن آسیب می زند

  • عدم رسیدگی به‌موقع به بیماری‌ها و عفونت‌ها
  •  مصرف نامنظم داروها
  • مصرف زیاد کافئین
  • خالی نکردن به‌موقع مثانه
  • کمبود منیزیم
  • کمبود ویتامین B6
  • ورزش نکردن
  • سوء‌ مصرف نوشیدنی‌های الکلی
  • مصرف زیاد پروتئین
  • سوء‌مصرف داروهای مُسکِن
  • مصرف بالای سدیم
  • اختلال خواب
  • ننوشیدن آب کافی
  • سیگار کشیدن
  • عادت مصرف نوشابه

تغذیه و سلامت کلیه ها

کلیه در برابر بیمای‌ها بسیار حساس است و معمولا هیچ علایم یا نشانه‌ای در مراحل اولیه از خود بروز نمی‌دهد. بنابر گفته بهداشت جهانی از هر ۱۰ نفر، یک نفر در معرض ابتلا به بیماری‌های کلیوی قرار دارد. هنگام مراقبت از کلیه، هنگام مراقبت از کلیه، باید بدانیم که تغذیه و سلامت کلیه ها با یکدیگر در ارتباط اند. در حقیقت مصرف نامناسب و بی رویه برخی از خوراکی‌ها به کلیه‌ها صدمه می‌زنند. در مقابل برخی از خوراکی ها، دوست کلیه هستند.

مواد غذایی مفید برای کلیه ها

آب

حفظ آب بدن برای سلامت کلیه ها ضروری است. براب حفظ آب بدن لازم است هر روز میزان آب کافی بنوشید تا تقریبا 1400 میلی لیتر ادرار بی رنگ یا زردکم رنگ تولید گردد. از جمله مایعات و نیز غذاهایی که حاوی مقادیر زیادی آب هستند می توان به چای، سوپ ها، سیب، انگور، کاهو، کرفس و گوجه فرنگی اشاره نمود.

میوه ها و سبزیجات

اگر میخواهید سلامتی کلیه های خود را بالا ببرید سعی کنید میزان میوه و سبزی را که مصرف می کنید افزایش دهید. اکثر میوه ها و سبزیجات سرشار از آنتی اکسیدان، ویتامین ها و موادمعدنی هستند که می توانند سیستم ایمنی بدن را تقویت کنند، شما را از آسیب های کلیوی ناشی از عفونت ها، سموم ها، ویروس ها و بیماری ها محافظت کنند، از تشکیل سنگ کلیه جلوگیری کنند و از التهاب کلیه ها ممانعت بعمل آورند. میوه ها و سبزیجات سرشار از ویتامین ها و آنتی اکسیدان شامل تمشک، فلفل دلمه ای، گریپ فورت، اسفناج، کلم برگ، توت فرنگی، پرتقال و گوجه فرنگی است.

15082620170108 - تغذیه و سلامت کلیه ها ؛ مواد غذایی مفید و مضر برای کلیه 

فلفل قرمز

فلفل قرمز حاوی پتاسیم اندکی است و منبعی غنی از ویتامین C.، Aو B6 می‌باشد. علاوه بر این ویتامین‌ها، ضمنا اسید فولیک و فیبر فراوانی نیز دارد. فلفل قرمز به دلیل دارا بودن آنتی اکسیدان لیکوپن، از ابتلا به بیماری‌های کلیوی و برخی سرطان‌ها پیشگیری می‌کند.

167222985 - تغذیه و سلامت کلیه ها ؛ مواد غذایی مفید و مضر برای کلیه 

ماهی روغنی

ماهی های روغنی مثل ساردین، ماهی تون، سالمون و … سرشار از اسیدهای چرب امگا3 می باشند. اسیدهای چرب امگا3 اسیدهای چرب غیر اشباعی هستند که می توانند عملکرد کلیه ها را بهبود ببخشند و میزان التهاب را در بدن کاهش دهند. اگر ماهی دوست ندارید سعی کنید به غذای روزانه خود روغن کانولا، گردو و یا سویا اضافه کنید زیرا آنها هم حاوی مقادیر مناسب اسیدهای چرب امگا3 هستند.

mahi - تغذیه و سلامت کلیه ها ؛ مواد غذایی مفید و مضر برای کلیه 

قره قاط

قره قاط مقدار زیادی منگنز و ویتامین C دارد. از این خوراکی همیشه برای مقابله با عفونت مجرای ادراری استفاده می‌شده است. تحقیقات نشان داده که قره قاط رقیق شده در آب (بدون شیرین کننده) از تشکیل اگزالات و فسفات و در نتیجه سنگ کلیه می‌کاهد.

cranberry 3 1024x768 - تغذیه و سلامت کلیه ها ؛ مواد غذایی مفید و مضر برای کلیه 

سیر

افزودن سیر به وعده غذایی می تواند برای کلیه ها مفید واقع شود. سیر خواص ضد التهابی دارد که می تواند به کلیه های ملتهب یا تحریک شده شما آرامش بخشد. اگر از عفونت های راجعه کلیه رنج می برید، مصرف این گیاه مفید خواهد بود، چون مانند یک آنتی بیوتیک طبیعی در بدن شما عمل می کند.

garlic - تغذیه و سلامت کلیه ها ؛ مواد غذایی مفید و مضر برای کلیه 

دارچین

دارچین می‌تواند سطح قند خون را تنظیم کند و بدن را در مقابل اختلال‌های قند خون محافظت نماید. بالا بودن قند خون به کلیه صدمات جبران ناپذیری می‌رساند. همچنین در تحقیقات نشان داده شده است که دارچین می‌توان جلوی خطر رسوب اگزالات را بگیرد.

Cinnamon - تغذیه و سلامت کلیه ها ؛ مواد غذایی مفید و مضر برای کلیه 

غلات کامل

عملکرد سالم کلیه ها را با مصرف یک وعده جو (پرک) در صبح حفظ کنید. غلات کامل مثل جودوسر و برنج قهوه ای را در رژیم غذایی خود بگنجانید. گندم کامل می تواند به تصفیه کردن کلیه ها از سموم کمک کند و خطر سنگ های کلیوی را کاهش دهد.

vlaknine 660x438 - تغذیه و سلامت کلیه ها ؛ مواد غذایی مفید و مضر برای کلیه 

لوبیا قرمز

لوبیا‌ها بهترین درمان کننده‌های خانگی سنگ کلیه هستند. در دوران قدیم از پوست لوبیا به منظور داروی تقویتی استفاده می‌کردند. برای درمان درد ناشی از کلیه، پوست لوبیای قرمز را جدا کرده و در ظرفی پر از آب تصفیه شده به مدت ۶ ساعت بجوشانید. سپس مایع را صاف کرده و پس از سرد شدن مصرف کنید.

لوبیا قرمز باکیفیت قرقیزستان 600x330 - تغذیه و سلامت کلیه ها ؛ مواد غذایی مفید و مضر برای کلیه 

روغن زیتون

روغن زیتون مانند ماهی، سرشار از مواد مغذی و چربی‌های اشباع نشده است. همچنین این روغن اساس «رژیم غذایی مدیترانه‌ای» است. افراد مبتلا به بیماری‌های کلیوی که از این نوع رژیم غذایی تبعیت می‌کنند، زودتر سلامت خود را باز می‌یابند. مواد موجود در روغن زیتون موجب سلامت ماندن کلیه‌ها می‌شوند.

featured 000090 750x490 - تغذیه و سلامت کلیه ها ؛ مواد غذایی مفید و مضر برای کلیه 

از دیگر خوراکی‌های مناسب برای کلیه‌ها می‌توان به پیاز، سیب، زغال اخته، توت فرنگی و سفیده تخم مرغ اشاره کرد.

ویتامین های مفید برای بهبود عملکرد کلیه

ویتامین ها برای حفظ عملکرد کلیه ها در یک سطح مطلوب لازم هستند. کلیه ها سطح مایعات و میزان فشارخون را تنظیم می کنند، تولید گلبول های قرمز در بدن را در کنترل دارند، میزان کلسیم و موادمعدنی بدن را تنظیم می کنند و مواد زاید از طریق ادرار را دفع می نمایند. زمانی که کلیه ها قادر به تصفیه کردن کامل مواد زاید از بدن نیستند سومو در خون تشکیل می شوند که منجر به آسیب کلیه یا نقص کلیوی خواهد شد. فشار خون بالا، سنگ کلیه، التهاب کلیوی، عونت های دستگاه ادراری بر عملکرد کلیه تاثیر می گذارند. انواع ویتامین ها می توانند سلامتی کلیه های شما را بازیابند و عملکرد آنها را بهبود بخشند.

ویتامین B12

ویتامین B12 (کوبالامین) یک ویتامین محلول در آب است که به تولید گلبول های قرمز خون کمک می کند. در تشکیل مغز استخوان سالم موثر است و از آنمی جلوگیری می کند. آنمی از علامت های شایع آسیب کلیوی و مرحله پایانی بیماری کلیه است. افراد بالغ باید روزانه 4/2 میکروگرم ویتامین B12 را برای بهبود عملکرد کلیه های خود دریافت دارند. غذاهای غنی از ویتامین B12 شامل جگر گاو، تخم مرغ، اردک، ماهی روغنی، گوشت گوساله، بوقلمون، گوشت بره، پنیر و شیر است.

ویتامین D

ویتامین D نوعی ویتامین محلول در چربی استکه عملکرد کلیه ها را بهبود می بخشد، مواد زاید و سموم را از کلیه ها دفع می کند. آسیب های کلیوی را ترمیم می نماید، خطر ابتلا به مراحل پایانی بیماری کلیوی را کاهش می دهد و به جذب کلسیم غذاها کمک می کند. تحقیقات نشان داده اند مقادیر کم این ویتامین موجب تشکیل سنگ های کلیوی شده و به کلیه آسیب می رساند. توصیه می شود افراد بالغ روزانه 15 میکروگرم ویتامین D را برای افزایش عملکرد کلیه ها دریافت دارند. غذاهای غنی ویتامین D عبارتند از: تخم مرغ، غلات غنی شده، ماست غنی شده، آب پرتقال غنی شده، شیر، ماهی و جگر گوساله.

ویتامین C

ویتامین C یک آنتی اکسیدان محلول در آب است که سیستم ایمنی بدن را تقویت می کند و از کلیه ها در برابر آسیب محافظت می نماید. ویتامین  C آسیب کلیوی را نیز ترمیم می کند، عملکرد کلیه را بهبود می بخشد، میزان پروتئین موجود در ادرار را که یک علامت شایع آسیب کلیوی است کاهش می دهد، فرآیند درمان را تسریع می کند و به بدن کمک می کند آهن را که نوعی ماده معدنی در تشکیل گلبول های خون و لازمه کلیه برای جابجایی خون، اکسیژن و موادغذایی است جذب کند. افراد بالغ باید روزانه حداقل1000 میلی گرم ویتامین C را برای بهبود وضع کلیه هایشان دریافت کنند. غذاهای غنی از ویتامین C عبارتند از توت فرنگی، گوجه فرنگی، تمشک، گیلاس، فلفل سبز شیرین، پرتقال و اسفناج.

ویتامین E

ویتامین E  یک آنتی اکسیدان محلول در چربی است که عملکرد سیستم ایمنی بدن را تقویت می کند و از کلیه ها در برابر رادیکال های آزاد زیان آور که باعث اختلال عملکرد صحیح کلیه می شوند، محافظت می کند. ویتامین E  التهاب کلیه را کاهش می دهد، فشار اکسیداتیو بدن را از بین می برد، آسیب های بافتی ناشی از عفونت های کلیوی، بیماری های کلیوی و سموم را ترمیم می کند و خطر بسته شدن عروق کلیوی را که در اثر تجمع پلاک اتفاق می افتد کاهش می دهد. بالغین باید در روز 15 میلی گرم ویتامین E را برای افزایش عملکرد کلیه ها دریافت کنند. غذاهای سرشار از ویتامین E عبارتند از روغن ذرت، بادام و جوانه گندم.

مواد غذایی مضر برای کلیه ها

مواد غذایی زیر کلیه‌ها را در معرض ابتلا به بیماری قرار می‌دهد و بهتر است در مصرف آن‌ها زیاده روی نکنیم. همچنین افراد مبتلا به بیماری‌های کلیوی باید از مصرف آن‌ها پرهیز کنند.

لبنیات

کلیه‌ها برای اینکه سالم بمانند باید بین مقدار کلسیم و فسفر توازن ایجاد کرده و از ازدیاد این نوع مواد معدنی جلوگیری کنند. همچنین کلیه‌های بیمار به راحتی نمی‌توانند مقدار اضافی کلسیم یا فسفر را کاملا از بدن خارج کنند. از طرف دیگر، کلیه برای پاکسازی فسفر اضافی بدن، به جای دفع آن‌ها از بدن، از کلسیم موجود در مغز استخوان استفاده کرده و بدین ترتیب سعی می‌کند بین این دو ماده معدنی توازن ایجاد نموده و فسفر زیاد موجود در محصولات لبنی را کنترل کند. بنابراین، مصرف زیاد لبنیات برای بیماران کلیوی زیاد ایمن نیست و لازم است مقدار مصرف لبنیات در این بیماران توسط متخصص تغذیه تعیین شود.

139407211342223936290864 - تغذیه و سلامت کلیه ها ؛ مواد غذایی مفید و مضر برای کلیه 

گوشت

با اینکه مصرف گوشت چندان مضر نیست، مصرف بیش از آن در رژیم غذایی برای کلیه‌ها بسیار مضر است. وجود پروتئین بیش از حد لازم در رژیم غذایی می‌تواند کلیه‌ها را بیمار کرده و یا بیماری‌های کلیوی را تشدید نماید. معمولا بار پروتئین اضافی روی دوش کلیه هاست. چنین باری؛ دفع اوره از بدن را بسیار سخت می‌کند. همچنین مصرف زیاد گوشت باعث ایجاد سنگ اگزالات کلسیم می‌شود؛ زیرا گوشت حیوانات مقداری مواد اسیدی در بدن به صورت ته نشین باقی می‌گذارد. بدن تمایل به قلیایی بودن دارد؛ بنابراین، سعی می‌کند تا کلسیم ایجاد شده را دفع نماید. این کار نه تن‌ها وضعیت استخوان‌های بدن را به مخاطره می‌اندازد بلکه وضعیت سنگ‌های کلیه ایجاد شده را نیز بدتر می‌کند.

178 600x400 - تغذیه و سلامت کلیه ها ؛ مواد غذایی مفید و مضر برای کلیه 

شیرین کننده‌های مصنوعی

شیرین کننده‌های مصنوعی در بیشتر محصولات شیرین شده امروزی دیده می‌شود. باید گفت: این نوع خوراکی‌ها به هیچ وجه ارزش غذایی ندارند و در عین حال مضر هم هستند. به طور مثال مصرف دو وعده نوشابه گازدار حاوی شیرین کننده مصنوعی در روز، به مرور باعث بروز بیماری‌های کلیوی می‌شوند. بنابراین، به جای مصرف شیرین کننده‌های مصنوعی و مشتقات آن‌ها از جایگزین‌های مناسب مثل انواع میوه ها، خرما و یا توت استفاده کنید.

کافئین

اکثر مردم دنیا هر روز از کافئین به عنوان یک خوراکی اصلی در رژیم غذایی خود استفاده می‌کنند. متاسفانه کافئین به راحتی موجب وابستگی می‌شود؛ به ویژه که بیشتر مردم از آن برای رفع خستگی و به دست آوردن هوشیاری در صبح استفاده می‌کنند. اما از آنجا که کافئین به شدت سیستم اعصاب مرکزی را تحریک می‌کند، تاثیر بسیار بدی روی کلیه‌ها و عملکرد آن‌ها می‌گذارد. بیشتر کسانی که دچار بیماری‌های کلیوی هستند، معمولا برای مدتی کافئین فراوان مصرف کرده اند. مصرف زیاد و طولانی مدت کافئین باعث افزایش میزان استخراج کلسیم از مغز استخوان شده و در نتیجه منجر به تولید سنگ کلیه می‌شود.

COFFEE - تغذیه و سلامت کلیه ها ؛ مواد غذایی مفید و مضر برای کلیه 

نوشابه‌های گازدار

نوشابه‌های گازدار مجموعه‌ای از مواد مضر را یکجا دارند. این نوشیدنی‌های ناسالم (و حتی نوع ورزشی آنها)، حاوی مقادیر زیادی کافئین و شکر هستند که مصرف کننده را به خود وابسته می‌کند. در ضمن شکر هیچ ارزش غذایی و کالری مفیدی ندارد. نوشابه‌های گازدار پس از مصرف، توسط استخوان‌ها جذب شده و در بافت‌های آن‌ها مقادیر زیادی اسید فسفریک باقی می‌گذارد. صرف نظر از شیرین کننده هایی که هر روز در نوشیدنی‌های خود استفاده می‌کنید، مصرف طولانی مدت نوشابه‌های گازدار باعث بروز بیماری‌های کلیوی مزمن خواهد شد. بهترین نوشیدنی برای بدن آب می‌باشد؛ در ضمن برای دلچسب‌تر شدن طعم آن، سعی کنید چند قطره لیموترش در آن بریزید.

soda machine.jpg.824x0 q71 crop scale - تغذیه و سلامت کلیه ها ؛ مواد غذایی مفید و مضر برای کلیه 

نمک

مصرف زیاد نمک برای کلیه‌ها بسیار مضر است، زیرا زمان زیادی لازم است تا سطح نمک بدن به حد نرمال خود برسد. برای این منظور باید مقادیر زیادی آب مصرف شود چرا که نمک اضافی، احساس تشنگی بسیاری در شما ایجاد می‌کند. به محض مصرف آب زیاد، حجم خون بالا رفته و در نتیجه سیستم گردش خون را به زحمت می‌اندازد. از طرف دیگر، نمک دشمن کلسیم موجود در استخوان‌ها نیز می‌باشد. هر چقدر نمک موجود در خون افزایش یابد، میزان کلسیم موجود در اوره نیز افزایش خواهد یافت؛ در نتیجه، روند پیر شدن انسان سرعت می‌یابد.

sale epsom 2 - تغذیه و سلامت کلیه ها ؛ مواد غذایی مفید و مضر برای کلیه 

پتاسیم بیش از حد در سبزی‌ها و میوه‌ها

هیچ شکی نیست که سبزی و انواع میوه‌ها برای بدن مفیدند؛ اما، یکسری از آن‌ها مثل موز دارای مقادیر زیادی پتاسیم در مقایسه با بقیه هستند. کلیه‌های سالم مشکلی با کنترل سطح پتاسیم در بدن ندارند، اما اگر دچار بیماری‌های کلیوی هستید، این کار تا حدودی برایشان سخت می‌شود. بنابراین، اگر کلیه‌ها قادر نباشند به خوبی سطح پتاسیم خون را کنترل کنند، تجمع این ماده معدنی باعث نامنظمی در ریتم ضربان قلب و یا ایست قلبی می‌شود. بدین ترتیب اگر کلیه‌های سالمی ندارید، از مصرف زیاد موز، کشمش، آلو، گلابی، سبزی ها، سیب زمینی و گوجه فرنگی پرهیز کنید.

ازدیاد مصرف مسکن

عوارض جانبی مسکن‌ها معمولا کلیه‌ها را نشانه می‌گیرد. در این زمینه، یکی از بدترین نوع مسکن‌ها گروه ضد التهاب‌های غیر استروئیدی مانند ایبوپروفن هستند. حدود ۳ درصد بیماری‌های کلیوی به دلیل استفاده بی رویه این نوع مسکن‌ها به وجود می‌آیند. بنابراین، هرگز بیش از حدی که پزشک تان درنظر گرفته و یا بدون تجویز پزشک از این مسکن‌ها استفاده نکنید. همچنین اگر به مسائلی در مورد کارکرد کلیه‌های خود شک دارید، حتما با پزشک خود مشورت نمایید.

294b931d d4ba 4a1d b098 fdc71df9f9e8 760x400 - تغذیه و سلامت کلیه ها ؛ مواد غذایی مفید و مضر برای کلیه 

غذاهای با اصلاح ژنتیکی

شاید هنوز رای بیشتر مردم بر این باشد که غذاهایی که در آن‌ها اصلاح ژنتیکی صورت گرفته است، برای بدن مفیدند؛ اما تحقیقات نشان می‌دهد که بعضی از این دسته از خوراکی‌ها ممکن است به کلیه‌ها آسیب بزنند. کانولا، ذرت و سویا احتمالا جزو گروه غذاهای اصلاح شده‌ای هستند که به دلیل سم زدایی و یا اصلاح ژنتیکی ردی از مواد سمی در خود دارند. البته برای تایید کامل این مورد، هنوز مدارک کافی در اختیار نیست؛ با این وجود اگر در مورد کلیه‌های خود نگران چیزی هستید، از مصرف این گروه از خوراکی‌ها اجتناب کنید.

دیدگاهتان را بنویسید